Oleje roślinne do lampy
🟢 Co najlepiej się nadaje?
Najlepszy olej do lampy:
✔ rzepakowy (najłatwiej dostępny, pali się stabilnie)
✔ słonecznikowy
✔ oliwa z oliwek
✔ może być też mieszanka olejów kuchennych
Im mniej zanieczyszczeń i przypaleń w oleju, tym ładniejszy płomień i mniejszy zapach.
🟢 Potrzebne materiały
| Element | Po co jest | Zastępnik |
|---|---|---|
| Słoik szklany (200–500 ml) | zbiornik paliwa | mała szklanka, butelka szklana |
| Olej roślinny | paliwo | każdy jadalny olej |
| Bawełniany sznurek/knot | przewodzi olej do płomienia | pasek ze starej koszulki, bandaż, nitka mopa bawełnianego |
| Metalowa nakrętka od słoika | trzyma knot | drucik + blaszka, podkładka metalowa |
| Gwoźdź / wiertło | do zrobienia otworu w nakrętce | przebicie śrubokrętem |
| Lekkie nacięcie na knocie (opcjonalnie) | lepsze zasysanie paliwa | można pominąć |
🛠️ Budowa krok po kroku
1. Przygotuj knot
- Utnij kawałek bawełnianego sznurka ok. 10–20 cm.
- Jeśli robisz samodzielnie – potnij koszulkę na pasek ~5 mm szerokości i skręć w cienki „sznurek”.
- Knot powinien być miękki i chłonny.
2. Zrób otwór w nakrętce
- Uderz kilkukrotnie gwoździem w środek nakrętki.
- Otwór powinien mieć średnicę minimalnie mniejszą niż knot, żeby trzymał go stabilnie.
- Przeciągnij knot tak, aby wystawał 5–10 mm nad nakrętkę. Reszta ma wisieć w oleju.
3. Napełnij zbiornik
- Wlej olej do słoika do 2/3 – 3/4 wysokości.
- Włóż knot do środka i zaczekaj ~10–15 minut, aż całkowicie nasiąknie.
4. Odpalanie
- Po nasączeniu knota zapal zapalniczką / zapałką.
- Początkowo płomień może być mały – po chwili się ustabilizuje.
🔥 Jak regulować płomień?
- Jeśli płomień za duży → skręć knot krótszy (wystaw mniej ponad nakrętkę).
- Jeśli za mały → wyciągnij więcej knota.
- Olej pali się spokojniej i dłużej niż świeca – potrafi świecić wiele godzin.
💡 Triki i usprawnienia
📌 Dodaj odrobinę oliwy z oliwek – stabilniejszy płomień
📌 Wrzuć kawałek folii aluminiowej jako pływak, jeśli nie masz nakrętki
📌 Dodaj kilka kropel olejku eterycznego → lampa będzie pachnieć
📌 Świetnie działa knot z mopa bawełnianego – równy i chłonny
🔐 Bezpieczeństwo
❗ Tylko szkło/metal przy ogniu – plastik może się stopić
❗ Lampę stawiaj stabilnie, z dala od zasłon, papieru, zwierząt
❗ Nie przenoś zapalonej lampy
❗ Nie dolewaj oleju do płonącej lampy
❗ Wentyluj pomieszczenie przy długim użyciu
Lampa olejowa pływakowa – najprostsza wersja bez nakrętki
Działa nawet wtedy, gdy nie masz nakrętki z dziurą. Knot unosi się na powierzchni oleju dzięki pływakowi (z korka, folii alu itd.).
Materiały
- słoik lub szklanka
- olej roślinny (rzepakowy/słonecznikowy/oliwa)
- bawełniany sznurek/knot (koszulka, sznurek bawełniany)
- pływak: korek od wina lub kawałek grubego kartonu owiniętego folią aluminiową lub sama folia aluminiowa
- zapałki/zapalniczka
Jak zrobić
- Knot: utnij pasek materiału ok. 6–12 cm i skręć w sznurek.
- Pływak:
- jeśli masz korek → przetnij go na cienki plaster 4–8 mm, zrób w środku otwór szpilką.
- jeśli folia aluminiowa → wytnij kółko ~2–3 cm, zrób mały otwór w środku, zagnij brzegi żeby była sztywna.
- Przeciągnij knot przez pływak – ma wystawać 5–7 mm.
- Wlej olej do słoika do połowy lub 3/4 wysokości.
- Połóż pływak na powierzchni oleju (knot do góry).
- Poczekaj 5–10 minut, aż knot nasiąknie, zapal.
Plusy
- super prosta konstrukcja
- można zrobić w minutę, bez narzędzi
- pływak sam utrzymuje bezpieczny poziom knota
Uwaga
- jeśli płomień za duży – skróć knot
- jeśli za mały – zrób cieńszy pływak albo daj więcej knota nad pływak